Ağız Diş Çene Hastalıkları ve Cerrahisi

Ağız diş ve çene cerrahisi, ağız içindeki gömülü dişlerin yanı sıra , ağız ve dişlere bağlı kistik yapıların cerrahi işlemler ile çıkartılmasını ve protez yapımına yardımcı olmak için ağzın sert ve yumuşak dokularında yapılan düzeltmeleri içerir.
Ayrıca çene kırıkları ve kök ucu rezeksiyonları operasyonlarını da gerçekleştiren bilim dalıdır.

Ağız Diş Çene Hastalıkları ve Cerrahisinde gerçekleştirilen tedaviler ;

•Diş çekimi
•Gömük dişlerin çekimi
image001
•Kök ucu rezeksiyonu

•İmplant operasyonları

•Çene kırıklarının tedavisi
•Ortodontik cerrahi

•Maxiller sinüs ile ilgili operasyonlar

•Ağız ve çevre dokularının tümör ve tümör benzeri lezyonlarının tedavisi
•Tükrük bezi hastalıklarının tedavisi
•Çene-yüz ağrısı ve temporamandibular eklem bozukluklarının tedavisi
•Preprotetik (protez öncesi) cerrahi uygulamalar sonucu ağzın proteze hazırlanması
•Çene ve çevre dokularındaki kistlerin tedavisi
•Odontojenik enfeksiyonların (diş kökenli iltihapların) tedavisi

**Gömük Dişler

Sürme zamanı geldiği halde diş dizisinde yer alamayan dişlere gömük dişler denir. Gömük kalmış dişler mukoza yada kemik altında kalmış olabilirler.
(Açısal, Kısmi gömük, yatay, dik konumda olabilirler)

Dişlerin gömük kalma nedenleri?

Kemiğin çok yoğun olması
Anormal pozisyonda kalmış dişler
Süt dişlerin zamanından önce kaybı veya gereğinden fazla ağızda kalması
Çenede yer darlığı olması
Komşu dişlerin baskısı
Daimi dişlerin etrafında artık diş olması
Çene kemiğinde kistik yapıların olması
Damak yarıkları
Genetik etkiler

Gömük dişler ne zaman alınmalı?

Enfeksiyon riski var ise,
Diş dizisinde diğer dişlere baskı yaparsa,

Fokal enfeksiyon odağı oluşturan gömük dişler,
Ağız açmada kısıtlılığa ve kulak ağrılarına neden olan gömük dişler,
Ortodontik tedavi sonrası nüks riski varlığında,
Kist gibi oluşmlara neden olan gömük dişler alınmalıdır.

Diş Çekimi Sonrası

Her hangi bir sebeple dişiniz çekildi ise, sonrasında bir miktar sızıntı şeklinde kanama olabilir. Normal kan değerlerine sahip kişilerde kanama 15-20 dakika içinde duracaktır. Bununla birlikte eğer çekim öncesinde diş iltihabı varsa, gömülü diş çekimi yapıldıysa, hastanın kan değerlerini değiştiren sistemik bir durumu varsa kanama zamanı uzayabilir.

Çekimden sonra eve gittiğinizde kanama devam ediyorsa, kanayan bölgeye gazlı bez tamponu yaparak 20-25 dakika kompres yapılmalıdır. Bu kanamanın durmasını sağlayacaktır. 1-2 gün sıcak gıdalar tüketmekten kaçınılmalı, kesinlikle sigara kullanılmamalıdır. Çekim sonrasında ağız bakımının iyi yapılması, çekim bölgesinin iltihap kapmaması açısından önemlidir.

Gömülü dişlerin çekiminden sonra doktorunuz tavsiye ederse, ilk 24 saat içinde soğuk kompres çok yararlı olabilir. Buz torbası ile, 5 dakika kompres yapılmalı, 5 dakika ara verilmelidir.

Çekimin ertesi gününde hala kanama devam ediyorsa, ağrılarınız artıyor ve çekim bölgesinde kötü kokulu şişkinlik oluştu çekim yeriniz enfekte olmuş demektir bu durumda hekiminize tekrar başvurmanız gerekmektedir. Hekiminiz gerekli pansumanları yapacaktır.

**APİKAL REZEKSİYON

Kök ucunda iltihabi oluşum olan dişlerin operasyon ile kök ucundaki patolojik oluşumların alınması ve aynı esnada dişin kök kanallarının temizlenerek doldurulması işlemidir.

Apikal Rezeksiyon hangi durumlarda yapılır?

–Diş kökünde aşırı eğrilik,perforasyon veya kök kanalı içinde kalsifikasyon mevcut ise kanal tedavisinin tam olarak yapılamayacağı durumlarda,
–Kök kanalına dişin üzerinden ulaşılamadığı durumlarda,
–Kanal tedavisi sırasında alet kırılmış ise ve aletin çıkarılması gerekiyor ise,
–Kök ucunda kistik oluşumların meydana geldiği durumlarda,

–Diş kökünün 1/3’lük kısmının kemik içinde kırıldığı durumda yapılabilir.

**PROTETİK İŞLEMLER (PROTEZ) ÖNCESİ YAPILAN CERRAHİ İŞLEMLER;

Protez yapılmadan önce yumuşak ve sert dokuların daha iyi bir duruma getirilmesi için yapılan cerrrahi işlemler şunlardır;

–Dil ve dudak bağlarının kaldırılması (frenektomi),
–Torusların yani gelişimsel kemik çıkıntılarının (lobüler kemik çıkıntıları) kaldırılması.
–Eski ve kötü yapılmış protezlerin mukozayı irrite etmesi sonucu dokularda oluşan protez kenarı uru ve irritasyon fibromlarının alınması,
–Çene kemiği üzerinde bulunan girinti çıkıntılar (sürekli protez vuruklarına neden olabilirler)

**Frenektomi nedir?

Dil ve dudak bağlarının(frenum) cerrahi olarak alınması işlemidir.Çene kemiğinin tepesine yapışık olan dudak bağları, dişli hastalarda dişlerin aralık olmasına sebep olur, dişsiz hastalarda ise protezin daha kısa yapılmasına yol açar ve protezin tutuculuğuna etki eder. Dil frenumu ise dil hareketlerini engelleyerek konuşma problemlerine yol açabilir. Dil ve dudak frenumlarının fonksiyonel ve estetik sorunlara neden olduğu bu gibi durumlarda cerrahi olarak alınması gereklidir.

Yüz estetiğinin bir parçası olan dişlerin kaybı, psikolojik ve sosyal problemlere neden olmasının yanı sıra beslenme, sindirim sorunları ve konuşma bozukluklarına da yol açmaktadır.

İmplant Nedir? Uygulamalarının Getirdigi Avantajlar Nelerdir?

İmplantlar, eksik olan dişlerin fonksiyon ve estetiğini tekrar sağlamak amacıyla çene kemiğine yerleştirilen ve doku uyumlu malzemeden yapılan yapay diş kökleridir.

Tek veya daha fazla diş eksiklikleri:
Tek diş eksikliklerinin implant ile tedavi edilmesi, köprü ile restore edilmesine göre daha koruyucu bir tedavi şeklidir.

Köprü protezi yapılabilmesi için sağlıklı dişlerin küçültülerek üzerlerinin kaplanması gerekecektir ve bu köprünün belirli aralarla değiştirilmesi ekonomik olarak da bir yük getirecektir. Bunun yerine eksik diş veya dişlerin boşluğuna yerleştirilecek implantlar sayesinde yandaki dişlerde herhangi bir işleme gerek kalmadan yani sağlıklı dişlere zarar verilmeden tedavi edilebilir.

Tam dişsizlikler
Eğer ağızda hiç diş kalmamışsa bulantı refleksi ve protezin tutuculuğunun yeterli olmaması nedeniyle hareketli protez kullanılamıyorsa implant destekli protezler hastaya konforunu iade etmektedir.

Üzerine protez yapılacak olan implantların ağız içi görüntüsü

İmplantın başarısını etkileyen faktörler?

En başta dikkat edilmesi gereken unsur, uygun vakaların seçilmesidir. İmplant uygulaması öncesinde iyi bir teşhis ve tedavi planlaması gerekir. İmplantın yerleştirileceği bölgenin mevcut kemik kalınlığı ve kemik yüksekliği çok önemlidir. Dişsizlik süresi kemik miktarını olumsuz etkilemektedir. Yani implanta karar verdiyseniz vakit geçirmemeniz avantajınıza olacaktır. İmplant konulacak olan bölgedeki çene kemiği, implant vidasını kabul edecek yükseklik ve genişlikte olması gerekmektedir. Bu yüzden var olan kemiğin kalitesi ve uygun yapıda olması implant başarısını etkileyen faktörlerdendir.

İmplant tedavisinin başarısı, implant öncesi ve sonrasında ağız sağlığı ve temizliğine özen gösterilmesine, iyileşme döneminde kullanılan alkol ve sigara miktarına, genel sağlık durumunun iyi olmasına (kontrol edilemeyen şeker hastalığı iyileşmeyi olumsuz yönde etkiler), implantların steril bir ortamda yerleştirilmesine, endikasyonun hekim tarafından doğru konulmuş olmasına doğrudan bağlıdır.
İmplant üzerine yapılan protezler ve bu protezlerin karşıt dişlerle olan ilişkileri de implant başarısını etkileyebilmektedir.

İmplant Uygulamasının Avantajları?

Daha estetik ve daha doğal bir görünüm sağlarlar. İmplant uygulamaları sağlıklı bir ağız yapısı ve güzel gülüşlere ulaşabilmek için fonksiyon, estetik ve anatomik açıdan doğal dişin en iyi alternatifi olarak görülmektedir.

İmplant üstüne yapılan total (damak), parsiyel veya sabit protezler hiç oynamaz. Tutuculuk maksimumdur.

Çekilmiş dişlerin olduğu kemik bölgelerinde zamanla madde kaybı olur ve kemikler gittikçe incelir. Buna bağlı yüz profilinde bir takım değişiklikler olur. İmplantların yerleştirilmesi ile bu kemik kaybı engellenir.
Çiğneme fonksiyonu düzeldiği için daha dengeli ve iyi beslenme sağlanır. Böylece iyi çiğneyememeye bağlı olarak oluşmuş mide problemleri giderilir.

Doğal görünüm ve estetiğin sağlanması ile kişinin kendine güveni artar.

İmplantlar üzerine yapılan protezler, gerçek dişlerin yerini alırken, doğala en yakın yapıyı oluştururlar.
Eksik dişlerin tamamlanması sürecinde, köprü işleminde olduğu gibi komşu dişler kesilmez, yani sağlıklı dişlere dokunulmamış olur.

Protezlere oranla çok daha uzun ömürlüdür.
Ağzında hiç dişi olmayan kişilerde protezler çok hareketlidir. Uygulanan birkaç adet implant sayesinde protezlerin hiç oynamamaları sağlanabilir. Ayrıca hareketli protezler kullanmak istenmiyorsa implantlar aracılığıyla sabit dişler yapabilmek de mümkündür.

Ağzında hiç dişi olmayan kişilerde yeterli sayıda implant yerleştirilip bu implantların üzerlerine sabit köprüler yapılabilir.Doğal görünüm ve estetiğin sağlanmasına bağlı olarak daha mutlu bir sosyal hayat sürdürülmesini sağlar.

İmplant Aşamaları

**Muayene ve planlama
İmplant multi disipliner bir yaklaşımla yapılmalıdır. İmplantı çene kemiği içine yerleştirecek cerrahı ile implant üstü protezi yapacak dişhekimi birlikte çalışmalıdır.
Muayene aşamasında detaylı bir ağız içi muayene ile dişetleri, alt ve üst çenenin ve dişlerin birbirleriyle ilişkileri gibi durumlar incelenir. Ölçü alınarak alçı modeller üzerinde de çalışılır. Klasik radyografilerin yanı sıra komplike vakalarda üç boyutlu tomografi alınarak özel bir cihazda çenenin aynı ölçüde modeli elde edilerek implantların yerleştirileceği bölgeler en az hatayla planlanır. Planlama ve bu planlamanın sonrasında yapılacak tedavi detayları hastalarla detaylı olarak konuşulur.

**İmplantın yerleştirilmesi
İyi bir tedavi için doğru bir planlama kuşkusuz en başta gelir. Daha sonrasında yapılacak operasyonun da yeterli ekipman ve deneyimli bir ekip tarafından yapılması kuşkusuz çok önemlidir. İmplantlar diğer diş tedavileri gibi lokal anestezi ile uygulanır. Fakat bazı vakalarda çene kemiğinin yeterli olmadığı ve greft dediğimiz doku ilavesinin gerekli olduğu uzun operasyonlarda veya aşırı stresli hastalarda genel anestezi veya sedasyon altında konforlu bir şekilde operasyon yapılır.

**Protezlerin yapılması:
Operasyondan sonra osseointegrasyon denilen implantın kemik yüzeyine bağlanması için bir süre beklenir. Bu süre kemiğin yapısına göre değişir. Bu süre tamamlandıktan sonra üst yapı yapılır. Operasyondan sonra protezler yapılıncaya kadar estetik ve fonksiyonun devamı için geçici protezler yapılır.

Dental İmplantlar hakkında sıkça sorulan sorular ?

1-Dental implantlar için asgari yaş sınırı var mıdır?

Bireyin kemik gelişimi implantın yerleşeceği dönemde tamamlanmış olmalıdır. Bu dönem yaklaşık olarak 18 yaş civarına denk gelmektedir.

2-İleri yaşlarda implant uygulması kontrendike midir?

İmplant ile her yaşta yaşam kalitesi yükseltilebilir.Herhangi bir üst yaş sınırı yoktur.Bireyin genel sağlık durumu iyi ve herhangi bir diş tedavisi için uygun durumda ise rahatlıkla implant yapılabilmektedir.

3-Dental implantlara karşı alerji gelişebilirmi?

İmplantlara karşı alerjik bir reaksiyon olasılığı yoktur.İmplant, titanyum adı verilen metalden yapılmıştır ve titanyum insan vücuduna en uyumlu(%99 doku uyumlu) metallerden birisidir.
İmplantlara karşı alerji riskinin olması için insan vücudunun onu tanıyıp antijen olarak algılaması gerekir, oysa implantların yapıldığı maddelerin yapısında böyle bir antijen özellik taşıyacak bileşik bulunmamaktadır.

4.Kemik greftleme ne zaman gereklidir?

Uzun süre dişsiz kalmış bölgeler doğal bir çiğneme yüküne maruz kalmazlar ve kemik aşamalı olarak atrofiye uğrayarak küçülür.Aynı zamanda bazı bakterilerde ağız içinde kemik yıkımına uğratabilir.Bu duruma periodontitis,yani dişeti dokusunun enflamatuar hastalığı adı verilir.Eğer kemik zayıflamış veya incelmiş ve implant kemik içine yerleştirilemiyorsa kemik grefti uygulaması yapılabilir.
Kemik dokusu ,vücudun başka bir bölümünden alınacak bir kemik dokusu veya yapay kemik materyali ile tamir edilmektedir.Greft materyali doğrudan kemik üzerine tabakalanır ve zaman içinde bu materyal güçlü kemik dokusuna dönüşmesi için beklenir.Bu yöntemle kemik dokusu genişletilebilir veya yükseltilebilir.

5.İmplantlar kalp pilini etkiler mi?

İmplantların elektromanyetik bir etkisi olmadığından kalp pilinin çalışması üzerine herhangi bir olumsuz etkisi bulunmamaktadır.

6.İmplant destekli dişlerimin bakımını nasıl yapabilirim?

İmplant destekli dişler sadece doğal dişler gibi görünmekle kalmaz aynı zamanda normal bir diş fırçası ve macun ile kolaylıkla temizlenebilir.İmplantlar temizlenirken dişler arasındaki boşluklar ve dişetlerine geçiş kısımları oldukça önemlidir.Bu bölgeler dişetlerine zarar veren bakteriler tarafından kolonize edilir ve zaman içerisinde implant çevresindeki kemiği de etkileyebilir.Bu durum diş ipi veya arayüz fırçaları yardımıyla önlenebilir.Profilaksi ekibi bunları nasıl kullanıcağınızı size gösterecek ve düzenli aralıklarla profesyonel diş temizliği uygulayacaktır.

7.Diabet hastaları implant yaptılabilir mi?
Evet.Kontrol altında olan diabet vakalarında implant uygulaması yapılabilirken ,kontrol altında olmayan veya tedavi edilmeyen diabet vakalarında iyileşme süreci olumsuz etkileneceğinden uygulama yapacak hekiminiz gerekli konsültasyonu isteyecektir..

8.İmplant uygulamasını engelleyecek hastalıklar mevcut mudur?
Kalp damar hastalığı, kanama problemi olan hastalar ,böbrek yetmezliği olan hastalar ve bağışıklık yetmezliğine sahip kişiler hekimi mutlaka hastalıkları konusunda bilgilendirmelidirler.Bazı vakalarda ilaçların yan etkileri iyileşme sürecini etkileyebilir,hekiminizi düzenli olarak kullandığınız ilaçlar konusunda bilgilendirmelisiniz. Hekiminiz ,sağlık durumunuzu göz önüne alarak size yapılacak tedaviler hakkında önerilerde bulunacaktır.

9.İmplant ne kadar dayanıklıdır?
İyileşme aşamasından sonra doğru biçimde yerleştirilmiş kaliteli bir implant doğal diş kökünden daha dayanıklı olacaktır. Protetik açıdan doğru biçimde yükleme yapılmış bir implant kırılmayacaktır. Sürekli ağız bakımı implant uygulanan alanın devamlı temiz kalması implant dayanıklılığını olumlu yönde etkileyecektir. Uygun bakım ile implantlar ömür boyu dayanabilmektedir.

10.İmplant destekli bir protez ile normal biçimde çiğneme yapılabir mi?
İster implant destekli kuron, ister köprü , ister protez olsun doğal dişlerde olduğu gibi çiğneme fonksiyonu yapılabilir, konuşabilir, gülebilirsiniz. Protezler implanta sıkı biçimde tutunacağı için kendinizi son derece güvende hissedebilirsiniz.

11.İmplantlar diş çekiminden sonra hemen yerleştirilebilir mi?
Evet implantlar, diş çekimini takiben taze çekim boşluğuna yerleştirilebilir.

12.Uygulama sonrası ağrı olacak mı?
İmplant uygulamasından sonraki ilk birkaç gün şişme ve rahatsızlık hissi olabilmektedir.Ancak ertesi gün bir ağrı kesici almaya dahi ihtiyaç duymamaktadır ve normal hayatına dönebilir.

13.İmplantlar arasında kalite farkı var mıdır?

Her üründe olduğu gibi çok kaliteli implantlar ve daha düşük kaliteli implant örnekleri mevcuttur. Özellikle implantların şekil ve yüzey özellikleri arasında farklılıklar mevcuttur.İmplant uygulayan hekimden uygulanacak implantın yüzey özellikleri hakkında bilgi alınız ve uzun dönem hasta takiplerini sorunuz. Aynı zamanda ileriki dönemlerde implantüstü protezlerin yenilenmesi durumunda yenisi ile değiştirilebilecek implant parçalarının uzun dönemde temin edilebilir olup olmadığını sorunuz. Tüm bu detaylar implantın gerçek kalitesini belirleyen unsurlar arasındadır.

14.Sinüs lifting ne demektir?İmplant öncesi gerekli midir?

Üst çenede uzun süredir dişsiz kalan bölgelerde sinüs duvarı aşağı doğru sarkabilir ve implant konmasına engel olabilir .Üst çenenin arka bölümünde sinüs duvarı yükseltilerek kemik dokusu kazanılmaya çalışılır.Bu işleme sinüs lifting denir. Bu işlem implantın sinüs bölgesine uzamasına engel olur.

15.Tedavi ve iyileşme süresi boyunca dişsiz mi kalacağım?

Hayır. Tedavi öncesinde hareketli bir protez kullanılıyor ise ,bu protezi kullanmaya devam edebilmeniz için hekiminizin sadece basit bir düzeltme yapması gerekecektir. Önceden kullandığınız hareketli protez yok ise boşluk geçici bir protez ile kapatılabilir.

İmplant Operasyonu Sonrası Öneriler
• Anestezinin etkisi geçene kadar(uyuşukluk) hiçbir şey yemeyiniz.
• Operasyondan sonraki ilk 1-2 gün sigara içmeyiniz.
• Sıcak, kanamayı arttırır. 24 saat sıcak ve sert gıdalardan kaçınınız, mümkün olduğunca yumuşak gıdalarla besleniniz.
• Ödemin (şişliğin) daha az olması için, 24 saat operasyon bölgesine dışarıdan soğuk kompres(buz) uygulayınız.
• Operasyon sonrası Çene Cerrahı’nın önerdiği antibiyotik, ağrı kesici ve antiseptik gargaraları size önerilen saatlerde ve miktarlarda almaya özen gösterin.
• Ağız bakımınıza dikkat etmelisiniz. Operasyondan sonraki gün dişlerinizi fırçalamaya başlayabilirsiniz.
• Aşırı kanama, aşırı şişlik, ciddi ağrı (ağrı kesiciye yanıt vermeyen) ve ateş oluşması halinde hemen doktorunuzu arayınız.

İMPLANT HANGİ DURUMLARDA UYGULANIR?
Tek diş eksikliğinin komşu sağlam dişlere dokunulmadan giderilmesinde, birden fazla diş eksikliğinin, takılıp çıkartılan protezler yerine, implantlar yardımı ile sabit köprüler yapılarak giderilmesinde, tam dişsizlik durumunda takılıp çıkartılan protezler (damak) yerine sabit protezler yapılabilmesinde, her türlü dişsizliğin ve eksik fonksiyonların giderilmesinde uygulanabilir.

İMPLANT MALİYETİ NE KADARDIR?

İmplant uygulamaları bir dizi karmaşık ve uzun süreli işlemleri gerektirir. Dolayısıyla rutin diş hekimi hizmetlerinden daha yüksek bir harcama gerektirir. İmplant tedavisinin ücreti kullanılan implant malzemesinin kalitesine, uygulanan implant tekniğine göre değişiklik göstermektedir.